Taua i Tatou

E aunoa ma le iloiloina o fefaʻatauaʻiga poʻo le faʻaleagaina o le siosiomaga, o taua e lamatia ai ola uma i luga o le fogaeleele. O auupega a le taua e lamatia ai le apocalypse faʻafuaseʻi pe faʻafuaseʻi. E mafai ona tatou faʻaumatia uma auupega faaniukilia pe mafai foi ona tatou vaʻavaʻai i latou faʻateleina. E leai se auala ogatotonu. E mafai ona leai ni a tatou auupega faaniukilia, pe mafai foi ona tele a tatou. E le o se mea taua po'o se manatu talafeagai, ae o se matauga aoga e lagolagoina e su'esu'ega i tusi pei o Aotelega Leai: Fausia le Ala i se Auupega Faʻataʻutia-leai se lalolagi saunia e Tad Daley. O le a lava le umi o nisi setete o loʻo i ai ni auupega faaniukilia o isi o le a manaʻo i ai, ma o le tele o loʻo i ai o le faigofie foi lea ona latou salalau atu i isi. O le Mamanu Doomsday ua latalata i le vaeluaga o le po e pei ona sa i ai. Afai e faaauau pea ona iai auupega faaniukilia, e foliga mai o le a iai se mala faaniukilia, ma o le tele lava o le faateleina o auupega, o le vave foi lea ona oo mai. E faitau selau mea na tutupu ua toetoe lava a faʻaumatia lo tatou lalolagi e ala i faʻalavelave, fenumiai, le malamalama, ma masini tele masini. A e faʻaopoopoina i le moni ma le faateleina o avanoa o tagata e le o ni atunuʻu e maua ai ma faʻaaoga auupega faaniukilia, o le a tupu tele le lamatiaga - ma ua na o le faʻalauteleina o faiga faʻavae a malo o le atukapi e tali atu i faiga faatupu faalavelave i auala e foliga mai e fuafua e toe faʻafaigaluegaina nisi tagata faatupu faalavelave.

 

O le umiaina o auupega faaniukilia e matua leai lava se mea e puipuia ai i tatou; e leai se fefa'ataua'iga e aofia i le fa'aumatiaina. Latou te le taofia osofaiga faatupu faalavelave a tagata e le o ni malo i soo se auala. Latou te le faʻaopoopoina foi se iota i se malosi malosi a le militeri e taofia ai malo mai le osofaʻia, ona o le malosi a le Iunaite Setete e faʻaumatia soʻo se mea i soo se taimi e aunoa ma ni auupega faaniukilia. E le manumalo foi Nukes i taua, ma o le Iunaite Setete, Soviet Union, United Kingdom, Farani, ma Saina ua faiaina uma taua faasaga i malosiaga e le faaniukilia a o umia auupega faaniukilia. E le gata i lea, pe a tupu se taua faaniukilia i le lalolagi atoa, e mafai e soʻo se aofaiga tele o auupega ona puipuia se malo i soʻo se auala mai apocalypse.

 

A o iai faatasi taua ma tagata soifua, o taua e lamatia ai tagata i isi auala. I le avea ai ma taʻutaʻua pito i luga o le lalolagi, faufale faufale, faʻatau atu auupega, ma faʻaalu a le militeri - i taimi uma i le igoa o le "puipuiga" - o le faʻataʻitaʻiga a le Iunaite Setete o loʻo faʻaalia lelei ai o taua e le aoga i ana lava faaupuga. E manino lava e lamatia ai i latou o loʻo tau faasaga i ai, ae e lamatia ai foi i latou o loʻo totogia e a latou malo, faʻatupeina, pe faʻaauupegaina mai mea mamao. A Tesema 2014 Gallup poll o malo 65 ua maua le Iunaite Setete ma mamao ese le atunuu ua manatu i le tele o lamatiaga i le filemu i le lalolagi, ma a Pew poll i le 2017 na maua ai le tele o atunuu i le tele o atunuu na suʻesuʻeina le vaʻaia o le Iunaite Setete o se taufaʻatau. Soʻo se isi lava malo e faʻamoemoe e fetaui ma le Iunaite Setete i nei palota e manaʻomia le faia o le tele o taua "puipuia" aʻo leʻi mafai ona faʻatupuina tulaga tutusa o le fefe ma le ita. E le na o le lalolagi i fafo atu o le Iunaite Setete poʻo fafo atu o le militeri a Amerika o loʻo nofouta i lenei faʻafitauli. Ua toetoe lava a masani mo taʻitaʻi o le militeri a Amerika, e masani lava pe a uma ona litaea, e finau ai o taua po o togafiti eseese ua faatupuina ai ni fili fou e sili atu nai lo fili latou te fasiotia. Fa'atupu fa'atupu fa'atupu fa'atupu fa'alavelave fa'afuase'i ua fa'atupula'ia i le taimi o le taua i faiga fa'atupu fa'alavelave (e pei ona fuaina e le Faʻamaumauga o Faʻaʻatu Faiga Faʻamataʻu). Toeitiiti uma (99.5%) o osofaʻiga a tagata faatupu faalavelave o loʻo tutupu i totonu o atunuu o loʻo aʻafia i taua ma / poʻo le auai i faiga faʻaleagaina e pei o le nofosala i le falepuipui e aunoa ma se faamasinoga, faʻasalaga, poʻo le fasioti tagata. O le maualuga o fuainumera o faiga faatupu faalavelave ua "saoloto" ma "faatemokalasi" Iraq ma Afghanistan. O le au faatupu faalavelave na mafua ai le sili atu o faiga faatupu faalavelave (o le, e le o ni malo, faapolokiki faatupu vevesi) i le salafa o le lalolagi ua tupu mai i taua a Amerika e faasaga i faiga faatupu faalavelave.

 

O nisi nei o mea moni ua aoteleina e Peace Digist Digist: “O le tuʻuina atu o 'au i se isi atunuʻu e faʻateleina ai le avanoa o osofaʻiga mai faʻalapotopotoga mataʻutia mai lena atunuu. O auupega e auina atu i fafo i se isi atunuu e faateleina ai le avanoa o osofaiga mai faalapotopotoga faatupu faalavelave mai lena atunuu. O le 95% o osofaiga uma a le au faatupu faalavelave e pule i le ola ua faia e faamalosia ai tagata mai fafo e nofoia e o ese mai le atunuu o le tagata faatupu faalavelave.” O taua i Iraki ma Afghanistan, ma le sauaina o pagota i le taimi o latou, na avea ma meafaigaluega sili e suʻe ai mo faiga faatupu faalavelave a Amerika. I le 2006, na faia ai e le US intelligence agency se National Intelligence Estimate lea na oo lava i lena faaiuga. Na lipotia mai e le Associated Press:

 

"O le taua i Iraki ua avea ma mafuaaga autu mo tagata faʻa-Islam, faʻatupuina le ita tele o le US atonu o le a sili atu ona leaga aʻo leʻi lelei, o le faʻaiʻuga a le au suʻesuʻe a le feterale i se lipoti e feteenai ma le finauga a Peresitene Bush e uiga i se lalolagi tuputupu aʻe saogalemu. … Ua faaiʻuina e le au suʻesuʻe sili ona matutua a le malo e faapea, e ui lava i le ogaoga o le faaleagaina o le taʻitaʻiga a al-Qaida, o le taufaamataʻu mai tagata faʻa-Isalama ua salalau atu i numera ma i faʻafanua.

 

A suesuega o malo na auai i le Taua i Afghanistan maua e tusa ai ma le aofa'i o 'au na latou 'auina atu iina, na latou o'o ai i le fa'alavelave fa'alavelave. O lea la, o le taua i faiga faatupu faalavelave ma le mautinoa ma le taumateina na maua ai faiga faatupu faalavelave. O fitafita tuai o le US na fasiotia 'au i Iraki ma Afghanistan na fa'atalanoaina i le tusi a Jeremy Scahill ma le ata o Dirty Wars fai mai so'o se taimi latou te galulue ai i se lisi o tagata e fasioti, e tu'uina atu ia i latou se lisi tele; na faatupulaia le lisi o se taunuuga o le galulue i latou i totonu.

 

O taua i fafo e maua ai foi se faʻamalosi i inoino, lototetele, ma sauāga i tua, fa'afitafita i le lotoifale  leoleo, faʻateleina auupega, ma faʻasaʻo ma faʻamamaluina militarism. A o tau taua i le igoa o le "lagolagoina" i latou o loo tau i taua, e itiiti lava le fesoasoani a le au matutua i le taulimaina o le tausalaina o amioga mama, manua, manuʻa o le faiʻai, ma isi faʻalavelave i le auala e fetuunai ai i sosaiete e le faʻaleagaina. O i latou na aʻoaʻoina i le fasioti tagata tele e le militeri a Amerika, mo se faʻataʻitaʻiga, e le tutusa i latou ua avea tagata fanafana tele i totonu o le Iunaite Setete, o mea na amioga e moni le toe taliaina. Ma militeri leiloa pe ua gaoia tele numera o fana o loʻo faʻaaogaina i soli tulafono e leʻo taua.

 

E iai meafaigaluega sili atu ona lelei nai lo taua mo puipuiga.

World BEYOND War ua atiina ae O se System System Security: O se Suiga i Taua.

 

 

David Vine's 2020 tusi Le Iunaite Setete o Taua pepa faʻamaonia pe faʻafefea ona fausia le fausiaina ma le faʻaogaina o malo i fafo atu nai lo le puipuia o taua i nofoaga o faʻavae.

Tusitusiga talu ai nei:
Mafuaaga e Faʻamutaina Taua:
Faʻaliliu I soʻo se gagana